Vejdani Nozar A, Givehchi S, Malekmohammadi B. Vulnerability Assessment of Urban Water and Wastewater Physical Assets under Man-Made Disaster Scenarios: A Case Study of Hamedan City. Disaster Prev. Manag. Know. 2026; 16 (2)
URL:
http://dpmk.ir/article-1-801-fa.html
وجدانی نوذر علی، گیوه چی سعید، ملک محمدی بهرام. ارزیابی آسیب پذیری دارایی های فیزیکی آب و فاضلاب شهری در مواجهه سناریو محور با سوانح انسانساخت با مطالعه موردی شهر همدان. دانش پیشگیری و مدیریت بحران. 1405; 16 (2)
URL: http://dpmk.ir/article-1-801-fa.html
1- گروه مهندسی سوانح، آموزش و سیستم های محیط زیست، دانشکده محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
چکیده: (204 مشاهده)
در سالهای اخیر، آسیبپذیری زیرساختهای حیاتی در برابر سوانح، بهویژه حوادث انسانساز، به یکی از موضوعات محوری در مدیریت بحران و پدافند غیرعامل تبدیل شده است. شواهد تاریخی نشان میدهد که شکنندگی داراییهای حیاتی شهری میتواند بهطور جدی امنیت و تابآوری جوامع را تضعیف کند. در این میان، سیستمهای آب و فاضلاب شهری که مسئول تأمین آب شرب سالم، تخلیه بهداشتی فاضلاب و تصفیه آن است، از مهمترین زیرساختها به شمار میروند و آسیب آنها اغلب پیامدهای شدید و جبرانناپذیری از جمله بروز ناآرامیهای اجتماعی به همراه دارد. این پژوهش با هدف ارائه یک الگوی بهینه، به ارزیابی اولیه آسیبپذیری داراییهای فیزیکی سیستم آب و فاضلاب شهر همدان در برابر سوانح انسانساخت میپردازد. ارزیابی با استفاده از روش تلفیقی SECA–GIS و با در نظر گرفتن معیارهایی همچون ضعف ذاتی، ضعف ایمنی و حفاظتی، محل استقرار ، پیچیدگی، وابستگی و افزونگی سیستم انجام شده است. یافتهها نشان میدهد که معیارهای افزونگی سیستم (وزن 0/2467)، ضعف ایمنی و حفاظتی (0/1806) و وابستگی سیستم (0/1532) به ترتیب بالاترین اولویت را در آسیبپذیری دارند. از نظر نوع دارایی، تصفیهخانههای آب، ایستگاههای پمپاژ و منابع آب سطحی به ترتیب بیشترین آسیبپذیری را دارند. اعتبارسنجی مدل پیشنهادی در سه سناریوی انفجار، حوادث صنعتی و آلودگی محیطی نشان داد که در دو سناریوی اول، تصفیهخانههای آب با امتیاز 4/1865 و در سناریوی سوم، منابع آب سطحی با امتیاز 3/6969 بالاترین اولویت آسیبپذیری را دارند. تطابق نتایج با ارزیابی اولیه، مشاهدات میدانی و مطالعات پیشین، صحت و قابلیت اعتماد مدل پیشنهادی را تأیید میکند.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1404/5/23 | پذیرش: 1404/7/8 | انتشار الکترونیک: 1405/6/28